WWL Wolvenwachters en monitoring van jachtactiviteiten

Wie het bos kent, weet dat ze er staan. Hoogzitten. Hangende voertonnen. Voerplekken met appels, maïs of aardappelen. Het zijn geen toevallige objecten en ook geen tijdelijke installaties. In veel gebieden maken ze al jaren deel uit van de vaste jachtinfrastructuur.

Recent werd een opstelling vastgelegd die daar een helder voorbeeld van is. Een hangende ton, recht tegenover een voertrog waar appels in liggen. Onder de ton liggen maïs en aardappelen. En precies daarachter staat een vaste hoogzit. Alles staat in één lijn achter elkaar.

Door Werkgroep Wolf Leusden, 24 februari 2026

Dat is geen toeval. Het is een functionele inrichting. Wild wordt naar de voerplek getrokken. Vanuit de hoogzit is er vrij zicht op wat verschijnt.

De voerbak in kwestie is specifiek bedoeld voor roodwild. Het jachtseizoen voor hert loopt doorgaans tot februari. Zwijn en ree zijn binnen de geldende perioden eveneens bejaagbaar. Maïs en aardappelen worden vooral gebruikt voor zwijnen; appels vaak voor herten. In de praktijk wordt op veel plekken jaarrond gevoerd.

Formeel is bijvoeren aan regels gebonden. In de praktijk zijn op veel locaties actieve voerplekken zichtbaar. Meldingen kunnen worden gedaan, maar toezicht en handhaving verschillen per gebied.

Camera’s bij voerplekken

Bij veel actieve particuliere voerplekken is een wildcamera zichtbaar. In diverse gebieden lijkt cameratoezicht gebruikelijk.

De camera zit meestal niet in de ton verstopt. Hij hangt er tegenover. Vaak hoog in een boom, waardoor hij nauwelijks opvalt. Tegenwoordig betreft het regelmatig live-camera’s: vanuit huis kan worden meegekeken wat er bij de voerplek gebeurt. Daarmee kan worden vastgelegd welke dieren de voerplek bezoeken en op welke momenten.

Bij automatische voertonnen op gronden van Staatsbosbeheer zijn niet altijd camera’s direct bij de ton zichtbaar. Wel plaatst Staatsbosbeheer op verschillende locaties wildcamera’s in bosgebieden. Daarop worden ook wolven vastgelegd — en wandelaars.

Beeldmateriaal van wolven wordt daarmee opgeslagen en beheerd door organisaties en particuliere grondeigenaren. Dat roept vragen op over transparantie en datagebruik.

Alles hangt met elkaar samen

Het gaat niet om één hoogzit of één ton, maar om het bredere geheel.

Waterschappen, boeren, jagers, terreinbeheerders — ze kennen elkaar. In veel dorpen zijn jagers zelf boer of grootgrondbezitter. Jachtvergunningen lopen jarenlang door. Besluiten worden vaak genomen binnen hechte lokale netwerken.

Terreinbeheer, jacht en lokale besluitvorming zijn in Nederland vaak met elkaar verweven. Dat maakt transparantie over infrastructuur en monitoring des te belangrijker.

In gesprekken in verschillende gemeenten wordt aangegeven dat meningen over jacht uiteenlopen en niet altijd publiek worden gedeeld. De sociale cohesie op het platteland is sterk. 

De belangen zijn groot.

De meeste Nederlanders hebben geen zicht op deze verwevenheid. En juist daardoor blijft het systeem grotendeels onzichtbaar.

Wat betekent dit voor wolvenwachters?

Voor wolvenwachters betekent dit vooral: blijf zorgvuldig.

• Blijf op de paden.

• Kom niet te dichtbij.

• Gebruik zoom in plaats van nabijheid.

• Ga ervan uit dat er een camera hangt.

• Documenteer feitelijk wat zichtbaar is.

Veel voerplekken liggen op particulier terrein. Het betreden daarvan kan een overtreding opleveren. Het wegnemen van voer kan juridisch worden aangemerkt als ontvreemding of vernieling.

Tegelijk is controle noodzakelijk. Transparantie over wat er bij voerplekken wordt gebruikt is daarom van belang. Transparantie begint bij vastleggen.

Mocht er ooit voer of vlees worden aangetroffen dat mogelijk verdacht is, neem het — indien veilig — in een plastic zakje mee en lever het aan bij de politie voor onderzoek.

In kaart brengen

Het systematisch registreren van voerplekken is essentieel. Dat kan onder meer via jachthutten.nl of via de jachtkaart van Animal Rights:
https://animalrights.nl/jachtkaart

Hoe beter het overzicht, hoe minder ruimte er is voor onzichtbare structuren.

Waarom dit raakt aan de wolf

Voerplekken concentreren hoefdieren. Concentratie van hoefdieren beïnvloedt jachtdruk. Jachtdruk beïnvloedt verstoring. In gebieden waar wolven leven, werkt dat door.

Daarnaast staan veel actieve voerplekken onder cameratoezicht. De wolf wordt dus niet alleen gezien door toevallige passanten, maar systematisch geregistreerd.

Dat alles bij elkaar maakt monitoring door onafhankelijke wolvenwachters noodzakelijk.

Niet om te provoceren of regels te overtreden, maar om zichtbaar te maken wat anders buiten beeld blijft.

Blijf dus in kaart brengen.
Blijf documenteren.
En blijf dat doen met kennis van het veld én van het juridische kader.

Afbeelding voerbak: Nelleke Fruijtier
Afbeelding jachtstoel: Paul Blom