Copyrights Bram: Ramon van Bentum
Copyrights Bram: Ramon van Bentum
Stichting Werkgroep Wolf Leusden volgt en toetst de ontwikkeling van het landelijke wolvenbeleid aan het Nederlandse en Europese natuurbeschermingsrecht.
Sinds de Europese beschermingsstatus van de wolf in 2025 is gewijzigd van strikt beschermd naar beschermd, werkt Nederland aan nieuwe regels voor onder meer het vangen en doden van wolven. Een lagere beschermingsstatus betekent echter niet dat de wolf vogelvrij is geworden. Bescherming van de soort, de staat van instandhouding, noodzakelijkheid, alternatieven en een zorgvuldige individuele beoordeling blijven belangrijke juridische voorwaarden.
Vanuit onze juridische en beleidsmatige werkzaamheden volgen wij deze ontwikkeling kritisch. Wij dienen notities en brieven in bij de Tweede Kamer, analyseren nieuwe regelgeving en adviezen van de Raad van State en spreken politiek en bestuur aan wanneer beleid of uitvoering naar ons oordeel op gespannen voet staat met wet- en regelgeving.
Onze notitie ‘Lagere wolvenstatus is geen afschotvrijbrief’ is door de vaste Kamercommissie LVVN besproken. De commissie besloot vervolgens de staatssecretaris om een reactie op onze notitie te vragen.
Ook daarna zijn wij het landelijke beleid blijven volgen. Daarbij kijken wij niet alleen naar wat politiek wenselijk wordt gevonden, maar vooral naar wat juridisch daadwerkelijk is toegestaan. De Raad van State heeft bijvoorbeeld benadrukt dat bij het vangen of doden van een wolf de gevolgen voor de staat van instandhouding concreet moeten worden gemotiveerd en dat ook de betekenis van een individuele wolf voor een roedel relevant kan zijn.
Op deze pagina verzamelen wij onze brieven, juridische analyses, Kamerstukken en andere ontwikkelingen rond het landelijke wolvenbeleid en de rechtsbescherming van de wolf.
Niet alle correspondentie wordt gepubliceerd
Stichting Werkgroep Wolf Leusden onderhoudt doorlopend contact met de vaste commissie voor Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN). Op deze pagina publiceren wij uitsluitend de stukken die inhoudelijk relevant zijn voor het dossier. Ontvangstbevestigingen, procedurele berichten en overige correspondentie zonder wezenlijke inhoud worden niet afzonderlijk gepubliceerd.
Kamervragen en politieke verantwoording over afschot wolf Bram
27 augustus 2026 – Beantwoording Kamervragen van Ten Hove over afschot Bram
Staatssecretaris Erkens beantwoordt Kamervragen van Ten Hove naar aanleiding van berichtgeving over de uitvoering van het afschot van wolf GW3237m (Bram) en informatie die daarover pas maanden later openbaar werd. De vragen gaan onder meer over de positie en veiligheid van faunabeheerders, vermeende tegenwerking door activisten en de uitvoering van het wolvenbeleid.
Erkens noemt Bram een probleemwolf en spreekt expliciet zijn waardering uit voor zowel de totstandkoming als de uitvoering van de afschotvergunning. Ook zegt hij provincies te willen ondersteunen bij de uitvoering van beleid rond probleemwolven en bij juridische procedures die uit de nieuwe AMvB kunnen voortvloeien.
30 augustus 2026 – Verzoek aan Tweede Kamer om Erkens aan te spreken
Stichting Werkgroep Wolf Leusden vraagt de vaste commissie LVVN om staatssecretaris Erkens aan te spreken op zijn beantwoording van Kamervragen over het afschot van wolf GW3237m (Bram). Erkens sprak waardering uit voor de uitvoering van de afschotvergunning, terwijl uit openbaar geworden stukken blijkt dat het fatale schot ruim 5,5 uur buiten het vergunde tijdvenster is gelost.
De stichting vraagt de commissie Erkens zijn uitspraken te laten onderbouwen en zo nodig te laten corrigeren of intrekken. Daarnaast wordt de commissie verzocht de kwestie aan de Tweede Kamer voor te leggen en de Kamer zich hierover te laten uitspreken tijdens het debat over de wolf in Nederland. Ook wordt opnieuw aangedrongen op beantwoording van onze eerdere, nog altijd onbeantwoorde brief aan Erkens.
De documenten kun je hieronder lezen.
De Europese beschermingsstatus van de wolf is in juli 2025 gewijzigd van ‘strikt beschermd’ naar ‘beschermd’. Daarmee verschoof de wolf van bijlage IV naar bijlage V van de Habitatrichtlijn.
Voorheen viel de wolf in Nederland onder het strikte beschermingsregime van artikel 11.46 Bal, met het beoordelingskader van artikel 8.74k Bkl. Na de Europese statuswijziging ontstond echter een tussenregime, omdat de Nederlandse regelgeving nog niet direct was aangepast. In deze periode kon de wolf onder meer opzettelijk worden verstoord zonder omgevingsvergunning, maar bleven de specifieke zorgplicht van artikel 11.27 Bal en de regels ter voorkoming van onnodig lijden bij het vangen of doden van wilde dieren (artikel 11.28 Bal) van toepassing.
Sinds 11 juli 2026 is de nieuwe beschermingsstatus ook in de Nederlandse regelgeving verwerkt. De wolf valt sindsdien onder artikel 11.54 Bal, met voor vergunningverlening het beoordelingskader van artikel 8.74l Bkl. De wolf is daarmee nog steeds een beschermde diersoort: de juridische toets is veranderd, maar niet verdwenen.
Opvallend is dat staatssecretaris Erkens over deze hernieuwde nationale bescherming nauwelijks communiceert. Hierdoor kan ten onrechte het beeld ontstaan dat boeren, jagers en andere betrokkenen sinds de statusverlaging gemakkelijker tegen wolven mogen optreden. Dat is juridisch niet het geval. De wolf blijft een beschermde diersoort.
Ook onder het huidige regime kan ingrijpen niet simpelweg plaatsvinden omdat dit bestuurlijk of maatschappelijk wenselijk wordt gevonden. Bij vergunningverlening blijven onder meer de noodzaak, het ontbreken van een andere bevredigende oplossing (ABO) en de gevolgen voor de staat van instandhouding (SvI) bepalend. De lagere beschermingsstatus is dus geen vrijbrief om wolven gemakkelijker te vangen of te doden.
Wat daarover politiek ook wordt gesuggereerd: de wettelijke voorwaarden blijven leidend.
Hieronder het besluit daaromtrent van de RvS.
Ondertstaande pdf's:
12 mei 2026 – Notitie lagere beschermingsstatus wolf
Stichting Werkgroep Wolf Leusden stuurt de Tweede Kamer een uitgebreide juridische analyse over de gevolgen van de lagere Europese beschermingsstatus van de wolf. Kern: de wolf blijft beschermd en de statusverlaging is geen vrijbrief voor sneller of ruimer afschot.
21 mei 2026 – Tweede Kamer vraagt reactie staatssecretaris Erkens
De vaste commissie LVVN heeft onze notitie ontvangen en besproken. De commissie besluit staatssecretaris Erkens om een inhoudelijke reactie op onze brief te vragen. Na ontvangst daarvan beslist de commissie over de verdere behandeling van onze brief.